ULLIBARRI GANBOA

Benetako egun ederra atzo bizi izandakoa, Santa Marina ospatzeko. Egia aitortuz, bezperan eman zitzaion hasiera jaiari Gasteizko Ausartak abesbatzaren kontzertu bikain batekin, eta larunbaterako iragarritako ekitaldi guztiek ospakizunetako maila goian utzi zuten. Harria botatzea ekitaldia izan ohi da arreta handia pizten duena eta aurten ere hala izan da, bertakoei kanpotar ugari gehitu baitzitzaizkien, gehienek ur bazterretik jarraitu ahal izan zutena. Kanpai jotzearekin batera, eta Gesaltza fanfarrearen soinu alaira, Santa Marina baseliza dagoen puntuan harriak -ofiziala gehi bolondresek eramandakoak- jaurti ziren uretara, mendetan ullibarritarron begirunea bereganatu zuen tokirantz zuzenduta. Ohiko mezaren ostean, Uribarriren milurtekoaz mintzatu zen; Uribarrin desagertu den ofizio batekiko aitortza izan zen, azken erratzagile izan zenaren Rakel eta Mertxe alabei zeramikazko oroigailua emanez; herritarrik adinduenari, aurten Pepi Rueda-   jai-lepozapia ipini zitzaion. Herri...

Bihar ostirala hasten dira Santa Marinako jaiak. Eta hastapen musikala dela esan daiteke, Gasteizko Ausartak abesbatzak jardungo baitu arratsaldeko 8etan herriko elizan. espresuki prestatu duten emanaldian. Jarraian, mokadu bat izango da, musika zaleentzat. Honez gero uribarritarrek ikusi ahal izan duten moduan, kartelean 1025-2025 datak agertzen dira. Zer dela eta? Herriak aurten bere lehen milurtekoa ospatzen duela eta horrezaz hitzaldi labur bat izango da, 19ko mezaren ostean. Uribarritarrek, beraz, ospakizun berezia dute aurten herriaren milurteko betetzearekin. Ospatzekoa dena. Hilaren 19an, eguerdiko 12etan, kanpai-jotze orokorra egingo da, Santa Marina baseliza zegoen tokian, harria uretara botatzen den bitartean. Meza ostean, jai-zapi bat ipiniko zaio uribarritarrik zaharrenari, Gesaltza fanfarrearen soinuek alaituta. 15:00etan, herri bazkaria egingo da elizako atarian.  17:00etan, haurrentzako jolasak hasiko dira. Ordu erdi geroago, Uribarri Ganboa Mus Txapelketaren hiruga...

  Santa Marina jaiak gainean ditugu. Eta aurten egun bakarra izan beharrean bi programatu dira, bezperatik. Egonkortzen ari dira, zalantzarik gabe. Partaidetza ezinbestekoa da, ospakizunak aurrera egingo badu. Kartelean 1025-2025 irakurtzen da. Zer dela-eta? Bada, Uribarriren gaineko lehen albistea duela mila urte eman zela Donemiliagako Goldean, hain zuzen. Eta data hori gogoratzea interesgarria iruditu da. 19ko meza ostean ere hitzalditxo bat emango dut efemeridearen inguruan. Ya llega la fiesta de Santa Marina. Y este año, en lugar de un solo día, se han programado dos, comenzando la víspera. Sin duda, se está consolidando año tras año,  y la participación es esencial para que la celebración continúe. El cartel dice 1025-2025. ¿Por qué? Pues porque la primera noticia sobre Ullibarri se dio hace mil años, en la denominada Reja de San Millán. Y pareció interesante recordar esa fecha. En ese sentido, tras la misa del 19, daré una breve charla sobre la efeméride.

Hortxe ditugu urtegiaren aurreko Uribarriko bi eraikin enblematiko: errota - goian eskuinean- eta Santa Marina baseliza lehen planoan ezkerrean. Bi eraikinak - beren hondakinak-  urpekarien helburu bihurtuta. Ahí tenemos dos de los edificios emblemáticos del Ullibarri anterior al embalse: el molino - arriba a la derecha- y la ermita de Santa Marina, en primer plano izquierda. Ambos edificios - sus ruinas- convertidos en objetivo de los submarinistas.

Argazki ederra dugu gaurkoa, Hector Santidrian urpekari adiskideak ahalbidetua. Gaurko Uribarri eta lehengoaren ikuspegiak gainjarri ditu. Bere ahaleginari esker ikusi ahal izan ditugu errota zaharraren irudiak, gutxi gora behera hamabi metro ur azpian filmatuta. Orain Gaingaribay zubiaren atzetik dabil, oso toki esanguratsua garaiko uribarritarrentzat. Erreginaren zubia esaten zitzaion, eta egun hamabost bat metroko sakontasunean egongo da. Ia hurrengo batean zubia aurkitu dutela ezagutaraztea dugun. Zenbait puntu zenbakiz markatu ditut: 1 errota (eskuineko marra zuria bertako presa da); 2  Santa Marina baseliza; 3 Zadorra ibaia; 4 Gangaribay zubia; 5 hilherri zaharra Volvemos a mostrar una hermosa foto, cortesía de nuestro amigo el submarinista Héctor Santidrian. Se trata de un montaje de una vista del Ullibarri de hoy y de otra anterior a la construcción del embalse. Las ha superpuesto.   Gracias al empeño de Héctor pudimos ver por primera vez desde que las aguas lo cubri...

Atzo, uztailak 20, aurtengo Santa Marina jaia ospatu genuen Uribarrin. Eta ospakizuna giro ederrean eman zen, zalantzarik gabe. Ohiko egitarauari, aurten modu berezian beste bat gehitu zitzaion: Josemari Velez de Mendizabal Uribarriko Semekotzat hartzeko ekitaldia. Eta horrek jende aldana handia ekarri zuen Uribarrira, eguerdiko 12etan ekin zitzaion egitaraua betetzeko eta gozatzeko asmoz. Ordu hartan harria botatzea egin zen, Santa Marina baselizaren parean, Asun Garro emakume adinduari jai lepozapia  ipini zitzaion, Carlo Ortiz de Zaratek ospatutako meza izan zen eta Semekotzat egiaztatzen duen zeramikazko plaka eman zen. Jarraian luntx bikaina bolatokian eta bazkaria eliz atartean izan ziren. Arratsaldean, apar festa, mus txapelketa, txokolataldia eta dantzaldia burutu ziren ondo ilundu arte. Ayer 20 de julio se llevó a cabo en Ullibarri la fiesta de Santa Marina de este año. La celebración se desarrolló en un gran ambiente. Al programa habitual se sumó ...